همیشه خبر میکند !

toggle menu
مقالات

تجهیزات حفاظت فردی - قسمت چهارم : حفاظت از دست و پا

تجهیزات حفاظت فردی - حفاظت از دست و پا

دستکش‌ها در اشکال مختلف نظیر دستکش‌های دو و پنج انگشتی و یا بدون انگشت وجود دارند که هریک بر اساس نوع شغل، کارایی متفاوتی دارند. در برخی از دستکش‌ها وجود آستین‌های بلند، حفاظت لازم از ناحیه مچ، ساعد و حتی بالاتر ضروری می‌شود.مهم‌ترین فاکتور در انتخاب حفاظ‌های پا تناسب آن‌ها با نوع خطرات موجود است. حفاظ‌های پا بر اساس شکل، ناحیه مورد حفاظت، جنس و بعضی از فاکتورهای دیگر به انواع مختلفی تقسیم‌بندی می‌شوند.

حفاظت از دست‌ها


دستکش‌ها در اشکال مختلف نظیر دستکش‌های دو و پنج انگشتی و یا بدون انگشت وجود دارند که هریک بر اساس نوع شغل، کارایی متفاوتی دارند. در برخی از دستکش‌ها وجود آستین‌های بلند، حفاظت لازم از ناحیه مچ، ساعد و حتی بالاتر ضروری می‌شود. بعضی از دستکش‌ها به ویژه انواع لاستیکی که در محیط‌های گرم بکار گرفته می‌شوند، برای جذب عرق و تأمین راحتی بیشتر دارای آستر کتانی می‌باشند.
بعضی از دستکش‌ها نیز برای محافظت در برابر اشعه ایکس و سایر تشعشعات سرب به کار میروند. دستکش‌های چرمی برای حفاظت در برابر جرقه، شعله و فلزات مذاب حاصل از عملیات جوشکاری و برشکاری و غیره به کار می‌روند. دستکش‌های مشبک فلزی یا بافته‌شده از سیم برای محافظت در برابر بریدگی و خراشیدگی ناشی از جابجایی قطعات فلزی، شیشه‌ای و همچنین کار با چاقو، استفاده می‌شوند. کارگرانی که با انواع مختلف ماشین‌های مته، ماشین‌های کله زنی و سایر ماشین‌ها کار می‌کنند که قطعات متحرک آن‌ها احتمال گرفتن دست یا دستکش را دارند نبایستی از دستکش استفاده نمایند. کارگرانی که با برق سر و کاردارند باید از دستکش‌های لاستیکی یا جنس مخصوص مشابه دیگری که عایق الکتریسیته بوده و مقاومت الکتریکی آن متناسب با ولتاژ مربوطه بنا به تشخیص وزارت کار باشد استفاده نمایند. کارگرانی که با مواد خورنده از قبیل اسیدها و قلیاها سر و کار دارند باید از دستکش‌های ساخته‌شده از لاستیک طبیعی یا مصنوعی یا پلاستیکی نازک و نرم استفاده نمایند. دستکش‌های کارگرانی که با مواد سمی تحریک‌کننده و یا عفونی کار می‌کنند باید دارای مقاومت کافی در مقابل مواد مذکور در بالا بوده و کوچک‌ترین سوراخ یا پارگی نداشته باشد. 

تجهیزات حفاظت فردی - دستکش ایمنی
دستکش‌های بادوام از جنس شبکه فلزی، چرم یا برزنت: این نوع دستکش‌ها دست‌ها را در برابر خطر بریدگی، سوختگی و همچنین گرما محافظت می‌کنند. انواع مختلفی از این گروه به شرح زیر تولید می‌گردد:


دستکش‌های چرمی:

این نوع دستکش‌ها دست‌ها را در مقابل جرقه، گرمای متوسط، ضربات، پلیسه و اشیاء زبر محافظت می‌کنند. به ویژه جوشکاران می‌بایستی از این نوع دستکش‌ها باکیفیت و دوام خوب استفاده کنند.


دستکش‌های آلومینیومی:

این نوع دستکش‌ها برای جوشکاران، کار در نزدیکی کوره و ریخته‌گرها مناسب است زیرا علاوه بر اینکه باعث انعکاس تشعشعات می‌گردند، عایق خوبی در مقابل گرما هستند. البته لایه داخلی آن‌ها می‌بایستی از جنس‌های سنتز شده مقاوم در برابر گرما و سرما ساخته‌شده باشد.

دستکش‌های با الیاف آرامید :

آرامید ماده سنتزی می‌باشد که در برابر گرما و سرما مقاومت خوبی دارد. اکثر سازندگان دستکش، الیاف آرامید را برای ساختن دستکش‌هایی بکار می‌برند که در برابر بریدگی و سایش مقاوم‌اند و همچنین به راحتی می‌توان آن‌ها را پوشید.

دستکش‌های پارچه‌ای:

این نوع دستکش‌ها مقاومت خوبی در برابر آلودگی، بریدگی‌های خفیف، سایش و خراشیدگی فراهم می‌آورند. این دستکش‌ها حفاظت قابل‌توجهی را در برابر اشیاء تیز و مواد سنگین فراهم نمی‌کنند. پوشاندن این نوع دستکش‌ها با یک لایه از پلاستیک موجب افزایش دوام آن‌ها شده و می‌توان در بسیاری از فعالیت‌ها از آن‌ها استفاده کرد.

دستکش‌های مقاوم در برابر مایعات و مواد شیمیایی:

دستکش‌هایی که از لاستیک (لاتکس، نیتریل یا بوتیل)، پلاستیک یا سایر مواد سنتزی لاستیک مانند همچون نئوپرن ساخته می‌شوند ، کارگران را در برابر سوختگی، تحریک و درماتیت که ناشی از تماس با روغن‌ها، گریس‌ها و حلال‌ها و سایر مواد شیمیایی ایجاد می‌گردد محافظت می‌کنند. استفاده از دستکش‌های لاستیکی کارگران را از تماس با مواد عفونی همچون خون محافظت می‌کنند. برخی از موادی که برای ساختن این دستکش‌ها استفاده می‌شود در زیر شرح داده ‌شده‌اند:
 

دستکش‌های لاستیکی از جنس بوتیل: این نوع دستکش‌ها حفاظت دهی خوبی در برابر اسید نیتریک، اسیدفلئوریک، اسیدهیدروفلئوریک، دمه های قرمز اسید نیتریک، سوخت راکت و پروکسیدها فراهم می‌آورند. این دستکش‌ها همچنین مقاومت خوبی در برابر گازها، مواد شیمیایی و بخار آب دارند و همچنین در برابر اکسیداسیون و خوردگی ناشی از ازن مقاوم‌اند. بعلاوه این نوع دستکش‌ها در برابر سائیدگی مقاوم بوده و در دماهای پایین نیز خاصیت انعطاف‌پذیری خود را حفظ می‌کنند.
 

دستکش‌های ساخته‌شده از لاستیک طبیعی یا لاتکس: خاصیت انعطاف‌پذیری و استفاده راحت این نوع دستکش‌ها و همچنین کیفیت حفاظت دهی آن‌ها باعث شده است که این دستکش‌ها را برای اهداف عمومی به مقدار زیادی استفاده کنند. علاوه بر مقاومتی که این نوع دستکش‌ها در برابر سائیدگی ناشی از عملیات سند بلاست، سنگ زنی و پولیش کاری دارند، در برابر اسیدها و قلیاها و نمک‌های محلول در آب و همچنین کتون¬ها مقاومت خوبی دارند. لازم به ذکر است که این نوع دستکش‌ها ممکن است در بعضی افراد ایجاد واکنش‌های آلرژیک ایجاد نماید. پس برای تمامی افراد نمی‌توان از آن‌ها استفاده کرد. برای این‌چنین اشخاصی دستکش‌های هیپوآلرژیک، با لایه داخلی و دستکش‌های بدون پودر می‌توان استفاده کرد.
 

دستکش‌های نئوپرن: این نوع دستکش‌ها دارای دوام بالا بوده و حفاظت دهی را در برابر حلال‌های کلرینه شده مثل تری کلرواتیلن و پرکلرواتیلن فراهم می‌کنند. دستکش‌های نیتریلی برای مشاغلی که در آن‌ها حساسیت بالا بوده و نیاز به حرکات ماهرانه انگشتان دست می‌باشد مناسب می‌باشند. بعلاوه دستکش‌های نیتریلی در کاربردهای طولانی مدت و سنگین در شرایطی که باعث فرسوده‌شدن سایر انواع دستکش‌ها می‌گردد مقاوم می‌باشد. این نوع دستکش‌ها در برابر سایش، سوراخ شدن و پاره شدن مقاوم می‌باشند.

حفاظت از پاها

تجهیزات حفاظت فردی - کفش ایمنی
  کفش‌های ایمنی


کفش‌های ایمنی استاندارد دارای پنجه فولادی بوده و بر اساس قدرت تحمل بار استاتیکی و ضربه سه گروه با شماره‌های 30، 50 و 75 تقسیم‌بندی می‌کنند. بدین ترتیب کفش ایمنی پنجه فولادی در گروه 75 قرار می‌گیرد. بعضی از کفش‌های فولادی خود می‌توانند خطرناک باشد برای مثال گرمای ذخیره‌شده بیش از حد در پنجه فولادی کفش می‌تواند باعث سوختگی تشعشعی پا شود. 
در کفش‌های ایمنی پنجه فولادی حفاظ فولادی علاوه بر پنجه پا بخشی از سطح فوقانی پا را نیز می‌پوشاند. این کفش‌ها برای کارگرانی طراحی‌شده است که وظیفه آن‌ها جابجایی اجسام سنگین بوده و در حین کار امکان افتادن شیء بر روی پا وجود دارد.


کفش‌های کف فولادی:

این‌گونه کفش‌ها در کارهای ساختمانی و سایر کارهای که احتمال فرو رفتن اشیاء نوک‌تیز و برنده به کف پا وجود دارد مورد استفاده قرار می‌گیرند. در کارگاه‌هایی که ایجاد جرقه بروز خطری را محتمل باشد کفش‌های کارگران در محیط کار باید فاقد هر نوع میخ فلزی باشد.


چکمه‌های لاستیکی و پلاستیکی:

از این نوع کفش‌های حفاظتی در کارهای با فرایندهای تر و گل آلود و فعالیت‌هایی که در آن‌ها امکان پاشش مواد شیمیایی وجود دارد استفاده می‌شود. کارگرانی که با مواد خورنده از قبیل اسیدها و مواد قلیایی کار می‌کنند باید از کفش‌هایی استفاده نمایند که از لاستیک و یا از چرم و یا مواد مخصوصی که در مقابل مواد خورنده فوق مقاوم هستند ساخته‌ شده باشند.


کفش‌های عایق در برابر سرما و گرما:

از آنجایی که در مواقع اضطراری در آوردن سریع این‌گونه کفش‌های حفاظتی از اهمیت زیادی برخوردار است بجای بند و استفاده از گره زدن برای بستن آن‌ها از زیپ استفاده می‌شود. 


کفش‌های رسانا:

از کفش‌های با کف رسانا در محیط‌هایی استفاده می‌شود که در آن‌ها جرقه ناشی از تجمع بار الکتریسیته ساکن در بدن افراد می‌تواند به آتش‌سوزی و انفجار بی انجامد. از انواع کفش‌های هادی می‌توان به کفش‌های مورد استفاده پرسنل اتاق‌های عمل اشاره کرد.

کفش‌های ضد جرقه:

کفش‌های کارگرانی که با برق‌کار می‌کنند نباید فلز در آن بکار رفته باشد. از این کفش‌ها در محیط‌هایی استفاده می‌شود که به دلیل وجود بخارات و گازهای قابل انفجار در اتمسفر محیط ایجاد یک جرقه کوچک می‌تواند به آتش‌سوزی و انفجار شدیدی بی انجامد. این‌گونه کفش‌ها فاقد هرگونه جزء فلزی می‌باشد. کفش‌های نارسانا توسط آن دسته از کارگرانی مورد استفاده قرار می‌گیرد که با تجهیزات با ولتاژ بالا کار می‌کنند. این کفش‌ها از عبور جریان الکتریسیته از بدن فرد جلوگیری می‌کنند. این کفش ها هیچگونه فلزی نباید داشته باشند.


کفش‌های ضد لیز خوردن:

برای به حداقل رساندن و یا جلوگیری از ریسک لغزیدن و سقوط از کفش‌های با تخت لاستیکی یا ساخته‌شده از مواد مصنوعی استفاده می‌شود که با ایجاد اصطکاک لازم بین کفش و سطح زمین از هر گونه سر خوردن جلوگیری می‌نماید.


  حفاظ‌های ساق پا


در آن دسته از فعالیت‌هایی که امکان صدمه دیدن ساق پا در اثر برخورد با اشیاء، تجهیزات و سقوط اجسام وجود دارد ساق‌بندهای حفاظتی طراحی‌شده است.
 

گتر 
از این وسیله حفاظتی برای محافظت قسمت‌های پایینی ساق و پا از خطراتی نظیر پاشش فلزات مذاب یا جرقه‌های جوشکاری استفاده می‌شود.
گترهای حفاظتی باید به طریقی ساخته‌شده باشند تا در مواقع ضروری بتوان فوراً آن‌ها را از پا درآورد. کارگرانی که از درخت‌ها، تیرها و ستون‌ها بالا می‌روند باید از گترهای مخصوص استفاده نمایند. گترهای کارگرانی که با مواد مذاب کار می‌کنند باید از پنبه کوهی یا سایر مواد مخصوص که در مقابل حرارت مقاومت دارند ساخته شوند. این گترها می‌بایستی تا زانو را پوشانیده و کاملاً به پاها بچسبد تا مانع ورود مواد مذاب گردند. کارگرانی که در معرض ترشحات جزیی یا جرقه‌های قوی قرار می‌گیرند، یا با اشیاء برنده و زبر کار می‌کنند باید از گترهایی استفاده نمایند که از چرم دباغی شده یا جنس مقاوم دیگری ساخته‌شده باشد.

برای مشاهده ویدیوهای آموزشی در حوزه HSE کلیک کنید

مشاهده صفحه مقالات

با هم گوش کنیم : پادکست های همیشه خبر می کند

نظر شما

ایمیل شما نشر نخواهد شد.فیلد های ضروری با * نشانه گذاری شده است.

تصویر امنیتی Refresh Icon

پیام شما بعد از بررسی نمایش داده خواهد شد

نظر خود را بنویسید

تصویر امنیتی

جشنواره و رویدادهای آتی

پنجمین جشنواره نشان تعالی سلامت ، ایمنی و محیط زیست HSE

تماس
آدرس
  • آدرس دبيرخانه : تهران- خیابان انقلاب- خیابان 16 آذر- نبش کوچه عروجی- پلاک 54
  • تلفن تماس :
  • 66459108 (021)
  • 66174702 (021)
  • 66459058 (021)
  • 66459311 (021)
  • 66459871 (021)

  • فکس: 66459684(021)

  • info@hseawards.org
"موسسه بین المللی ارزیابی نشان تعالی سلامت ایمنی و محیط زیست رادمان HSE" در راستای «توسعه اعتماد عمومی و مشتری محوری» و به منظور رسیدگی سریع به شکایات و مشکلات شما مشتریان و همکاران گرامی و استفاده از گزارشات و نقطه نظرات شما عزیزان در کلیه زمینه ها تلاش دارد تا با استفاده از امکانات ارتباطی موجبات ارائه خدمات مناسب تری را برای شما فراهم نماید.